What's in a name?

Iedereen heeft een naam, je staat er eigenlijk niet meer zo bij stil. Maar hoe krijg je je achternaam, of zoals het officieel heet: geslachtsnaam,  en kun je deze naam eigenlijk zomaar veranderen? Nog niet zo heel lang geleden kreeg ik een vraag hierover. Een vader had gehoord dat zijn ex-partner plannen had om de achternaam van hun driejarige zoon te wijzigen in haar achternaam. ‘Kan dat zomaar? Ik ben toch zijn vader, ook al woont onze zoon bij zijn moeder?’ vroeg hij zich vertwijfeld af.what's in a name

Iedereen wordt met een achternaam geboren; als je alleen een moeder hebt, dan krijg je als kind haar achternaam. Heeft je vader je als zijn kind erkend dan betekent dat nog steeds niet dat je direct zijn achternaam krijgt. Je houdt als kind toch de naam van je moeder tenzij je moeder en de erkenner (dat kan de biologische vader zijn, maar dat hoeft niet) kiezen voor de naam van de vader/erkenner. Wanneer je geboren wordt op het moment dat je moeder getrouwd is (en dat is meestal met je vader), dan kunnen jouw ouders vóór of op het moment van de aangifte van jouw geboorte een naamskeuze maken. Wordt geen keuze gemaakt, dan draag jij automatisch de naam van de man in het huwelijk (dit is in de meeste gevallen ook je biologische vader).

Er kunnen zich situaties voordoen dat je je geslachtsnaam wilt wijzigen. Over het algemeen komt een wijziging tot stand door middel van een Koninklijk Besluit. Het verzoek kan worden gedaan omdat de naam bespottelijk, veelvoorkomend of onjuist is gespeld. Ook kan het verzoek worden gedaan om een naam toe te voegen, bijvoorbeeld om het uitsterven van de geslachtsnaam van je moeder te voorkomen. Uiteraard kun je niet voor elk wissewasje je naam wijzigen. Per categorie van wijziging zijn uitgebreide richtlijnen opgesteld. Er zijn met name ook beperkingen voor wat betreft de achternaam van kinderen jonger dan twaalf jaar. In de huidige maatschappij waarin we veel  samengestelde gezinnen zien of eenoudergezinnen waarbij de biologische vader of moeder uit beeld is, kan de behoefte ontstaan om de achternaam van het kind te wijzigen. Het is daarom mogelijk de achternaam van een minderjarig kind te wijzigen in die van de verzorgende ouder, de nieuwe partner van de verzorgende ouder of zelfs een pleegouder; je kunt je voorstellen dat dit een moment van heftige emoties is, met name richting de andere ouder. De wijziging zal hoogst waarschijnlijk worden toegestaan wanneer beide ouders daarom verzoeken. Een dergelijk gezamenlijk verzoek komt echter in de praktijk niet vaak voor. Als één van de ouders het niet eens is met de wijziging, en dat is het geval bij het merendeel van de aanvragen, dan is de wijziging nog wel mogelijk maar dan wordt het een stuk lastiger. Een van de gronden waarop de wijziging wel wordt toegekend is als de weigerachtige ouder een strafrechtelijk verleden heeft. Wordt het verzoek gedaan door het kind zelf en is het kind ouder dan twaalf jaar, dan zal hoogst waarschijnlijk het verzoek tot wijziging worden toegekend.

De vader die zich zorgen maakte over de achternaam van zijn 3-jarige zoon, kon ik op basis van deze uitleg geruststellen. De achternaam is een belangrijk onderdeel van je identiteit. er wordt daarom zeer terughoudend omgegaan met de wijziging daarvan. Wil je, na het lezen van dit stukje, meer informatie over het veranderen van je achternaam? Neem dan contact op met de notaris.