Rozen

Anita Buikstra is werkzaam in de uitvaartzorg. Ze ondersteunt nabestaanden bij het nemen van beslissingen rondom de begrafenis of crematie en helpt ze bij het realiseren van de laatste wensen. In haar blogs neemt Anita ons mee bij haar bijzondere en aangrijpende werkzaamheden.


Er komt een melding binnen van een familie waarvan de moeder is overleden. Mijn hulp wordt gevraagd. Moeder is 88 jaar geworden. Tot voor een paar weken terug heeft ze op zichzelf gewoond zonder enige hulp. Een moeder die altijd actief was en midden in het leven stond. Drie weken geleden is ze gevallen en heeft toen haar hoofd flink bezeerd en sindsdien nam de kracht af van de sterke en flinke vrouw. Helaas waren de onderlinge familiebanden vertroebeld. Maar moeder wilde graag thuis sterven en de familie heeft haar de laatste weken verzorgd. Het waren intensieve weken en de broers en zussen zijn in de weken voor het overlijden weer helemaal naar elkaar toegegroeid.

Wanneer ik bij de familie kom zitten de kinderen eensgezind aan de keukentafel. Een gezellige eetkeuken waar sinds de 70-er jaren niets meer is veranderd. Het gezin bestaat uit 2 dochters en 3 zonen. De vrouwen nemen het woord. ‘Heeft u gezien dat de rozen zo mooi in bloei staan in de tuin?’ Dat was mij zeker opgevallen. ‘Dit was onze moeder haar trots’. ‘Misschien kunnen we de rozen gebruiken deze week’, stel ik hen voor. Daar stemt iedereen mee in. Moeder moet thuis opgebaard worden in haar woonkamer. De hele week staat een vaas met prachtige rozen aan haar zijde.

Wanneer de familie de kaart uitzoekt zeggen de broers: ‘doe maar zo gewoon mogelijk, dat past bij ons moeder’. Ik vraag of het een idee is om een foto te maken van haar geliefde bloemen. De dochters reageren meteen enthousiast. Op de rouwkaart prijken haar goed verzorgde rozen. Moeder moet begraven worden. Er is al een plaatsje voor haar, naast haar man. Vader is 3 jaar geleden overleden. Wanneer we bespreken of de begrafenis vanuit de kerk gaat plaatsvinden, zijn de meningen verdeeld. Moeder ging tot voor kort nog iedere zondag naar de kerk. Ik maak een afspraak met de dominee; hij komt ’s avonds langs. Ik vraag de broers en zussen om die middag alvast samen te gaan overleggen welke liederen er tijdens het afscheid gezongen moeten worden en welke schriftlezing bij hun moeder past. Ik glimlach als ik zie dat de kinderen gebogen over de bijbel en liedboek het afscheid van hun moeder zo goed mogelijk willen maken. Het spreekt ze alle vijf ook aan. De banden worden langzaamaan weer aangehaald en de verhoudingen worden in de loop van de week voorafgaand aan de uitvaart steeds beter. In mijn hart vind ik het jammer dat het nu wel kan en niet toen moeder er nog was. Ik kan me zo voorstellen dat zij haar gezin graag weer samen had gehad. Het is haar in ieder geval gelukt in de weken voor haar afscheid.

Bij een thuisopbaring kom ik iedere dag langs om de thuiscontrole te doen. Het valt me op dat deze broers en zussen als gezin zo hun best doen. Iedere keer tref ik een van hen bij moeder en ’s nachts slapen ze om beurten bij haar. Ze laten haar geen moment alleen en blijven over haar waken tot de dag van de begrafenis.

Op de dag van de uitvaart zijn de dochters en ik in de tuin om rozen te plukken. Er zijn 12 kleinkinderen en voor alle kinderen wordt een vaasje met een roos gemaakt. Een schoondochter heeft een bloemstuk gemaakt waar de bloemen in zijn verwerkt. Bij binnenkomst in de kerk dragen de kinderen de kist en de kleinkinderen lopen erachter met een vaasje in hun hand. Tijdens de dienst staan de vaasjes met de rozen als mooi eerbetoon aan oma op de kist.

Onlangs kwam ik weer langs de plek waar mevrouw naast haar echtgenoot is begraven; op de steen staat een mooie roos gegraveerd…